EECFA

Obnova gradskog simbola

26-08-2019

    Obnova gradskog simbola

    Učestvuj u diskusiji u okviru Beobuild FORUM-a

    Počinje obnova jednog od simbola Beograda spomenika "Pobednik" na Beogradskoj tvrđavi. Podignut 1928. godine povodom proslave desetogodišnjice proboja Solunskog fronta, spomenik delo vajara Ivana Meštrovića preko 90 godina odoleva vremenskim prilikama koje su ostavile traga te je neophodno izvršiti temeljnu rekonstrukciju i restauraciju. Projekat rekonstrukcije uradio je Zavod za zaštitu spomenika kulture grada Beograda u saradnji sa Građevinskim fakultetom u Beogradu. Zavod je izradio projekat restauracije skulpture, stuba i postamenta, a fakultet projekat konstrukcije, odnosno statičke sanacije.

    Spomenik "Pobednik" sastoji se od bronzane figure visine 4,24 m, stuba kružnog poprečnog preseka visine 8,57 m koji se oslanja na postament. Na vrhu stuba je kvadratno proširenje, na koje je postavljena figura sa postoljem. Postament visine 4,14 m izrađen je od betona a obložen kamenim pločama debljine od 27 do 29 cm. Spomenik je prema projektu ojačanja temelja iz 1996 fundiran na temeljnoj ploči od betona debljine 2,3 m.

    Nakon pripremih radova koji počinju narednih dana izvodiće se radovi na statičkoj sanaciji posle čega će se pristupiti postavljanju skele, demontaži skulpture koja će potom biti restaurirana. Iako manje atraktivna, sanacija temelja spomenika jedna je od važnijih operacija u ovoj rekonstrukciji koja ima za cilj da zaustavi neravnomerno sleganje postojećeg temelja i naginjanje vrha stuba u stranu. Svi elementi ojačanja temelja (šipovi, naglavna greda i ankeri) su proračunati pod pretpostavkom da će vremenom kompletno opterećenje od težine spomenika i postojećeg temelja prihvatiti novoprojektovana konstrukcija ojačanja. Predviđena ojačanja temelja su proračunata i za dejstvo vetra na spomenik i brzinu vetra od 19m/s.

    U prethodnim decenijama rađene su određene intevencije kada je stabilizacija spomenika u pitanju ali restauracija same skulpture nije nikada rađena. Do sada su samo čišćeni grafiti i zamenjena je fuga na postamentu. Skulptura koja je inače u veoma lošem stanju ima brojna oštećenja kao i pukotine nastale usled prodora vode u samu skulpturu dok je najugroženiji deo spomenika veza između skulpture i stuba.

    Demontaža figure spomenika biće sprovedena auto dizalicom dovoljne nosivosti i gabarita koji omogućavaju prolaz kroz kapije Beogradske tvrđave, i težine same auto dizalice koja je manja od maksimalnog dopuštenog opterećenja pri prelasku mosta kod Sahat kapije. Za potrebe operacije demontaže i montaže figure, kao i ostalih restauratorskih radova na spomeniku predviđeno je postavljanje skele. Skela je projektovana tako da se ne oslanja na spomenik, već predstavlja samostalnu konstrukciju koja se oslanja na novoprojektovanu naglavnu gredu preko šipova.

    Planirano vreme za izvođenje svih radova na rekonstrukciji spomenika, uključujući radove na statičkoj sanaciji, restauraciji bronzane skulpture i restauraciji kamenog stuba i postamenta, je 6 meseci, u povoljnim atmosferskim uslovima. Radovi vredni 26 miliona dinara povereni su preduzeću Koto i vajaru Zoranu Kuzmanoviću.