EECFA

U toku novi ciklus radova na tvrđavi

06-08-2020

    U toku novi ciklus radova na tvrđaviPrethodnih godina izvedeno je više pojedinčanih intervencija u okviru Beogradske tvrđave, uključujući obnovu bedema kod Barutane, obnovu Malog i Velikog stepeništa, obnova Sokolovićeve česme, Turbeta, dela kalemegdanskih staza i dva mosta. U skorije vreme započeta su još tri projekta rekonstrukcije, koji obuhvataju izuzetno važne elemente tvrđave i veoma ugroženo nasleđe. Trenutni radovi obuhvataju kompleks Sahat i Barokne kapije, rekonstrukciju Despotove kapije i sanaciju i rekonstrukciju dela savskog šetališta od Velikog stepeništa do Kraljeve kapije.

    Nakon obnove Velikog stepeništa, koje je prošle godine u potpunosti rekonstruisano, JP “Beogradska tvrđava” nastavilo je radove na sređivanju produžetka Savskog šetališta. U pitanju je Faza 2 "Projekta konzervacije i restauracije dela Savskog šetališta od Velikih stepenica ka ravelinu Kralj kapije” koji je izradio Zavod za zaštitu spomenika kulture grada Beograda. U okviru projekta predviđena je i sanacija i ojačanje konstrukcije Vidikovca i šetališta. Završetkom radova biće u potpunosti sanirana istaknuta celina parka Kalemegdan - od Malog stepeništa Jelisavete Načić, sve do Kralj kapije.

    Mnogo značajniji i komplikovaniji konzervatorsko restauratorski radovi izvode se na kompleksu Sahat kapije, koji danas čine dve kapije iz različitih perioda (Barokna kapija i Sahat kapija). Pored ovih kapija kompleksu pripada i Sahat kula izgrađena na spoljnjoj strani bedema iznad prolaza Sahat kapije. Sva tri objekta izgrađena su u strukturi srednjovekovnog bedema, čiji očuvani delovi na ovom potezu čine značajan deo kompleksa. Moćne zidine i bedemi srpske prestonice iz perioda Stefana Lazarevica višestruko su dograđivane i preoblikovane tokom vekova, a najviše tokom velike rekonstrukcije u 18. veku.

    Dosadašnja istraživanja ukazuju da je prvi prolaz, kroz jugoistočni bedem Gornjeg grada na mestu današnje kapije, probijen na bedemu iz prve polovine 15. veka, neposredno po austrijskom osvajanju tvrđave, 1688. godine. Ponovnim osvajanjem tvrđave od strane Austrijske vojske, u okviru velike barokne rekonstrukcije (1717-1739), probijena je Barokna kapija. Ona je zazidana već krajem 18. veka, a u moderno vreme služila je kao Galerija beogradske tvrđave. Projekat rekonstrukcije na ovom kompleksu podrazumeva zaštitu objekata od atmosferalija, proveru statike, restauracija zidnih površina unutar kapija, kao i zaštitu na svodu Sahat kapije. Zapostavljen prostor nekadašnje Galerije biće pretvoren u moderan vizitorski centar ukupne površine preko 200 kvadrata.

    Pored ova dve, izvodi se i rekonstrukcija Despotove kapije, istočne gornjogradske kapije, poznate i po astronomskoj opservatoriji "Ruđer Bošković" u pripadajućoj kuli. Ova kapija predstavlja prioritet u ovoj godini, a radi se o delu tvrđave koji je u ruševnom stanju i kao takav potpuno nebezbedan za posetioce. Da li treba napomenuti da se radi o praktično jedinom delu Beogradske tvrđave koji je očuvao potpuno autentični izgled iz perioda Stefana Lazarevića, a pritome je to bila i glavna kapija grada kada je izgrađena.

    Naručilac posla je JP “Beogradska tvrđava”, koja u saradnji sa Zavodom za zaštitu spomenika kulture grada Beograda vodi rekonstrukciju ukupno vrednu 82 miliona dinara bez pdv-a, dok radove na sva tri projekta kao nosilac posla izvodi preduzeće "KOTO" iz Beograda.

    Beogradska tvrđava - radovi leto 2020.